Światła w samochodzie – rodzaje świateł i kiedy ich używać?

Właściwe oświetlenie auta jest bardzo istotnym elementem bezpieczeństwa na drodze. Ciężko wyobrazić sobie prowadzenie samochodu po zmroku bez włączonych świateł, zwłaszcza poza terenem zabudowanym. Poza oświetleniem drogi, służą zwiększeniu widoczności auta dla innych użytkowników ruchu, także w dzień. Każdy kierowca powinien znać rodzaje świateł w aucie i zasady ich użycia. W tym artykule zebraliśmy informacje o różnych rodzajach oświetlenia zewnętrznego w samochodzie.

Bywa, że oświetlenie, z którego korzystamy na co dzień, jak światła mijania czy kierunkowskazy są znane bardzo dobrze, ale gdy np. panuje gęsta mgła, kierowcy zapominają, że dysponują światłami przeciwmgielnymi i kiedy należy je włączyć. Poszczególne rodzaje oświetlenia pełnią inne funkcje, dlatego warto wiedzieć, czym się różnią i czemu dokładnie służą konkretne światła.

Światła mijania, potocznie nazywane krótkimi, to najczęściej używany rodzaj oświetlenia zewnętrznego w aucie. Mieszczą się z przodu pojazdu i pełnią dwojaką funkcję – oświetlają drogę oraz czynią pojazd widocznym dla innych uczestników ruchu. W pojazdach dostosowanych do poruszania się po drogach europejskich światła mijania rzucają asymetryczny snop światła, co służy lepszemu oświetleniu pobocza, przy nieco słabszym oświetleniu osi jezdni. Ich zasięg powinien sięgać co najmniej 40 metrów przed pojazdem.

Kolejny rodzaj świateł w aucie to światła drogowe (długie). Są to również światła przednie, jednak o znacznie większej mocy. Oświetlają drogę na odległość co najmniej 100 metrów przed pojazdem. Stosuje się je od zmierzchu do świtu na nieoświetlonych drogach, głównie poza terenem zabudowanym. Ich zadaniem jest możliwie jak najlepsze oświetlenie drogi, jednak trzeba stosować je rozważnie, aby nie spowodować oślepienia innych uczestników ruchu.

Do jazdy od świtu do zmierzchu przeznaczone są światła do jazdy dziennej, mylone czasami ze światłami mijania. Można je stosować zamiast świateł mijania, ale  wyłącznie w dzień i przy dobrych warunkach pogodowych. Ich zadaniem jest zwiększenie widoczności pojazdu, jednak ze względu na mniejszą moc nie oświetlają drogi. W starszych autach może ich nie być, ponieważ zgodnie z unijnymi wymogami stanowią element obowiązkowego wyposażenia dopiero od 2011 r.

Jakie są jeszcze rodzaje świateł w samochodzie? W warunkach znacznie ograniczonej widoczności przydają się światła przeciwmgielne. Dzielimy je na przednie i tylne, przy czym przednie światła przeciwmgielne nie są obowiązkowym elementem wyposażenia auta. Jeśli pojazd je posiada, występują w parze i są rozmieszczone symetrycznie. Światła tylne występują w parze lub auto może być wyposażone w jeden reflektor umieszczony po stronie kierowcy.

Kolejny typ świateł w aucie to światła postojowe. Mogą znajdować się na wyposażeniu auta, ale nie muszą, w przeciwieństwie do często mylonych z nimi ze względu na podobną rolę świateł pozycyjnych. Zarówno jedne, jak i drugie znajdują się z przodu i z tyłu auta. Ich zadaniem jest oświetlenie pojazdu podczas postoju przy niedostatecznej widoczności. Światła postojowe w odróżnieniu od pozycyjnych pozwalają na oświetlenie jednej części auta znajdującej się bliżej jezdni, co pomaga chronić akumulator przed rozładowaniem podczas dłuższego postoju.

Jeśli chcesz znać wszystkie światła w aucie, nie możesz zapomnieć o światłach cofania. Jest to pojedyncze lub podwójne białe światło umieszczone z tyłu samochodu sygnalizujące manewr cofania. Nie wymaga dodatkowego działania kierowcy, ponieważ włącza się automatycznie, kiedy wrzucisz bieg wsteczny.

Światła hamowania, czyli stopu umieszczone są z tyłu auta symetrycznie po bokach i często również na środku przy ramie tylnej szyby. Emitują intensywne czerwone światło, mocniejsze niż tylne światła pozycyjne. Włączają się automatycznie wraz z naciśnięciem hamulca, sygnalizując ten manewr innym uczestnikom ruchu i wyłączają, gdy pedał hamulca zostanie zwolniony.

Kolejny z rodzajów świateł w aucie to kierunkowskazy. Służą do komunikowania innym uczestnikom ruchu zamiaru wykonania manewru skręcania, wyprzedzania, zmiany pasa czy włączania się do ruchu. Reflektory umieszczone symetrycznie z przodu, z tyłu i często mniejsze z boku auta emitują żółte lub pomarańczowe przerywane sygnały świetlne.

Zintegrowane działanie wszystkich kierunkowskazów zyskujemy po włączeniu świateł awaryjnych. Stosuje się je w razie awarii czy unieruchomienia pojazdu, ale także w przypadku nagłych problemów na drodze, skutkujących koniecznością znacznego zmniejszenia prędkości, aby ostrzec innych uczestników ruchu.

Nieprawidłowe korzystanie ze świateł w aucie lub ich brak może skończyć się mandatem i punktami karnymi. Stwarza również zagrożenie na drodze i może przyczynić się do kolizji lub wypadku. Dlatego tak istotne jest, aby wiedzieć, kiedy jakie światła w aucie używać.

Zobacz również: Jaki mandat można otrzymać za brak świateł w samochodzie?

W Polsce istnieje obowiązek jazdy na światłach przez całą dobę, nawet przy dobrej pogodzie i widoczności. To, jakie światła do jazdy w dzień mogą być stosowane, regulują przepisy. Zgodnie z nimi światła mijania są obowiązkowe w ciągu całej doby. W dzień można jednak je zastąpić światłami do jazdy dziennej, ale tylko przy dobrej widoczności. Jeśli warunki pogodowe się pogorszą lub w trakcie przejazdu przez tunel, należy obligatoryjnie włączyć światła mijania. Nowsze auta wyposażone są często w system automatycznego przełączania świateł do jazdy dziennej i mijania w zależności od panujących warunków.

Po zmroku również należy korzystać ze świateł mijania. Od zmroku do świtu w szczególnych warunkach można korzystać ze świateł drogowych. W przypadku tego rodzaju świateł w aucie należy pamiętać, że ich użycie jest dopuszczalne jedynie na nieoświetlonych drogach i gdy nie powoduje oślepienia innych uczestników ruchu.

Zobacz również: O czym pamiętać, by jazda autem po zmroku była bezpieczna?

Warunki pogodowe potrafią bardzo mocno ograniczyć widoczność. W takich sytuacjach przydają się światła przeciwmgielne. Stosuje się je, gdy widoczność spada z powodu gęstej mgły, ale też śnieżycy czy obfitego deszczu. Tylne światła przeciwmgielne, określane w przepisach jako przeciwmgłowe, można włączyć kiedy widoczność spada poniżej 50 metrów. Należy jednak pamiętać, aby je wyłączyć, kiedy widoczność się poprawi. Przednie światła przeciwmgielne można stosować również na specjalnie oznakowanej krętej drodze.

W warunkach ograniczonej widoczności podczas postoju na drodze bądź holowania auto powinno mieć włączone światła pozycyjne lub postojowe.

Poszczególnym rodzajom świateł przypisane są odpowiednie symbole pojawiające się na desce rozdzielczej, kiedy oświetlenie jest włączone. Oznaczenia świateł w samochodzie prezentują się następująco:

Trzeba widzieć również, gdzie zlokalizowane są poszczególne światła w samochodzie. Gdzie się znajdują? Oświetlenie zewnętrzne auta rozmieszczone jest głównie z przodu i z tyłu pojazdu:

Uruchomienie konkretnych świateł w aucie sygnalizowane jest odpowiednią kontrolką na desce rozdzielczej. Podobne symbole można znaleźć na przełącznikach świateł. Te zlokalizowane są najczęściej na desce rozdzielczej (panel lub pokrętło) lub manetce po lewej stronie kierownicy. Dokładne rozmieszczenie zależy od modelu auta. Często włączniki świateł przeciwmgielnych zlokalizowane są na desce rozdzielczej, a kierunkowskazy i światła drogowe uruchamia się przy pomocy manetki.

Zobacz również: Kontrolki w samochodzie – co oznaczają poszczególne lampki na desce rozdzielczej?

Właściwe użycie świateł w aucie zwiększa bezpieczeństwo kierowcy i pasażerów, ale też pozostałych uczestników ruchu. Błędne może wprowadzić innych kierujących lub pieszych w błąd, oślepić i doprowadzić do niebezpiecznej sytuacji, a nawet wypadku. Wśród najczęstszych błędów popełnianych przez kierowców przy korzystaniu ze świateł można wymienić:

Sprawne oświetlenie auta jest bardzo ważne dla bezpieczeństwa ruchu, ale nie tylko. Jeśli okaże się, że brak świateł przyczynił się do wypadku, ubezpieczyciel może odmówić wypłaty świadczenia. Warto dbać o właściwy stan świateł i używać ich zgodnie z przepisami. Pamiętaj również o ubezpieczeniu samochodu. W CUK znajdziesz szeroki wybór OC, AC czy ubezpieczenie assistance pojazdu przydatne, kiedy przepali się żarówka w trasie. Ceny ubezpieczeń sprawdzisz z pomocą darmowego kalkulatora ubezpieczeń OC/AC, który umożliwia także zakup wybranego wariantu.