IKE czy IKZE – różnice, co wybrać i czy warto?

Odkładanie pieniędzy na emeryturę staje się coraz ważniejsze, dlatego wiele osób rozważa skorzystanie z IKE lub IKZE, czyli dwóch popularnych sposobów gromadzenia kapitału w ramach III filaru. Oba rozwiązania oferują pewne korzyści podatkowe, lecz działają na odmiennych zasadach i zapewniają inne możliwości wypłaty środków. Sprawdź, czym różnią się te konta, kiedy każde z nich ma największy sens i jak świadomie wybrać formę oszczędzania, która najlepiej odpowiada Twojej sytuacji finansowej. 

Indywidualne Konto Emerytalne (IKE) oraz IKZE (Indywidualne Konto Zabezpieczenia Emerytalnego) to dobrowolne narzędzia oszczędzania na przyszłą emeryturę, funkcjonujące w ramach III filaru. Ich konstrukcja wynika z ustawy z 20 kwietnia 2004 roku i opiera się na preferencjach podatkowych, które mają zachęcać do długoterminowego gromadzenia środków.

Oba konta mają charakter indywidualny – jedna osoba może posiadać jedno IKE i jedno IKZE, a zgromadzone środki stanowią prywatną własność oszczędzającego i podlegają dziedziczeniu. Choć IKE i IKZE realizują podobny cel, działając w ramach polskiego systemu emerytalnego, różnią się sposobem opodatkowania, limitem wpłat oraz zasadami wypłaty środków.

IKE i IKZE nie są pojedynczym produktem, lecz strukturą, w ramach której można gromadzić środki w różnych formach. Konto może być prowadzone jako:Inflacja może wynikać z wielu czynników działających jednocześnie. Najczęściej wzrost cen pojawia się wtedy, gdy w gospodarce rośnie popyt, rosną koszty produkcji lub dochodzi do zaburzeń w handlu międzynarodowym. Istotny wpływ mają także decyzje państwa i banku centralnego dotyczące podatków, stóp procentowych czy podaży pieniądza.

Do najważniejszych przyczyn inflacji zalicza się:

Dzięki temu IKE i IKZE pozwalają dostosować sposób inwestowania do indywidualnych preferencji – od bardzo zachowawczych po bardziej dynamiczne.

Funkcjonowanie obu kont opiera się na wspólnych zasadach:

Różnice między IKE a IKZE stają się istotne dopiero w obszarach limitów, opodatkowania i dostępności środków. Te elementy omawiamy w kolejnym akapicie.

Choć oba konta należą do III filaru i mają wspierać długoterminowe oszczędzanie, różnią się przede wszystkim limitem wpłat, sposobem opodatkowania oraz zasadami wypłaty środków. To właśnie te elementy najczęściej decydują o wyborze odpowiedniego rozwiązania.

Limity wpłat na IKE i IKZE ustalane są co roku na podstawie prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia, jednak ich wysokość jest inna dla każdego z kont.

Różnice w limitach sprawiają, że IKE może być wykorzystywane do regularnego budowania większego kapitału, natomiast IKZE często pełni funkcję narzędzia, które już na etapie wpłaty przynosi korzyść podatkową.

Mechanizmy podatkowe to najważniejsza różnica między IKE a IKZE.

Z tego względu IKE premiuje długoterminowe inwestowanie bez podatku Belki, a IKZE jest szczególnie korzystne dla osób o wyższych dochodach lub prowadzących działalność gospodarczą.

Choć oba konta przeznaczone są na emeryturę, dostęp do środków jest odmienny.

Różnice te wpływają na praktyczne zastosowanie obu kont: IKE daje większą elastyczność w dostępie do kapitału, natomiast IKZE odwdzięcza się korzyściami podatkowymi, jeśli środki pozostaną na koncie do wieku emerytalnego.

Zobacz również: Jak sprawdzić wysokość swojej przyszłej emerytury?

Tak, przepisy pozwalają na jednoczesne posiadanie zarówno IKE, jak i IKZE, ponieważ każde z tych kont pełni odrębną funkcję i korzysta z innych mechanizmów podatkowych. Połączenie obu form oszczędzania umożliwia wykorzystanie dwóch rodzajów limitów w jednym roku oraz łączenie bieżącej ulgi podatkowej z IKZE z długoterminowym zwolnieniem z podatku Belki na IKE. Dla wielu osób, zwłaszcza odkładających regularnie lub płacących wyższy PIT, korzystanie z obu kont jednocześnie może okazać się opłacalne.

Czytaj także: Inflacja – co to jest? Jak chronić pieniądze przed inflacją?

Środki zgromadzone na IKE i IKZE podlegają dziedziczeniu i nie wchodzą do masy spadkowej, jeśli właściciel wskazał osoby uposażone. Dzięki temu wypłata następuje szybciej i na zasadach określonych dla danego konta. W przypadku IKE wypłata dla uposażonych jest zwolniona z podatku od spadków i darowizn. W IKZE obowiązuje natomiast zryczałtowany podatek w wysokości 10 procent wartości wypłacanych środków. Jeśli właściciel nie wskazał uposażonych, środki trafiają do spadku i podlegają ogólnym zasadom dziedziczenia.

Opłacalność IKE lub IKZE zależy przede wszystkim od sposobu rozliczania podatku oraz oczekiwań dotyczących przyszłego dostępu do środków. IKE jest korzystniejsze dla osób, którym zależy na długoterminowym inwestowaniu bez podatku od zysków kapitałowych oraz na większej elastyczności wypłat po osiągnięciu wymaganego wieku. IKZE zapewnia natomiast bieżącą korzyść podatkową, ponieważ wpłaty obniżają podstawę opodatkowania w rocznym PIT, co najbardziej odczuwają osoby rozliczające się według wyższych stawek podatkowych.

W praktyce IKE opłaca się, gdy priorytetem jest brak podatku Belki przy wypłacie, a IKZE – gdy liczy się możliwość zmniejszenia obciążenia podatkowego już w danym roku.

Sprawdź również: Alternatywne formy zabezpieczenia na emeryturę – jak rozsądnie oszczędzać?

Wybór między IKE, IKZE a PPK zależy od sposobu opodatkowania dochodów, możliwości finansowych oraz oczekiwań dotyczących elastyczności wypłat. Każde z tych rozwiązań działa na innych zasadach i może pełnić odmienną rolę w długoterminowym oszczędzaniu.

Kiedy lepiej sprawdza się IKE:

Kiedy przewagę ma IKZE:

Kiedy warto rozważyć korzystanie z PPK:

Oprócz oszczędzania w ramach IKE czy IKZE warto zadbać także o zabezpieczenie finansowe na wypadek zdarzeń losowych. W CUK można porównać różne ubezpieczenia emerytalne, w tym polisy na życie, które zapewniają ochronę bliskich i zwiększają bezpieczeństwo finansowe w trudnych sytuacjach. 

Dla osób zainteresowanych budowaniem kapitału w połączeniu z ochroną dostępne są natomiast polisy inwestycyjne, które umożliwiają długoterminowe odkładanie środków według wybranej strategii. Szczegóły takich rozwiązań można omówić z doradcą w CUK, aby dopasować je do indywidualnych potrzeb i planów finansowych. Sprawdź także: kalkulator ubezpieczeń na życie.