Jak wyrobić paszport i ile to kosztuje? Wniosek, opłaty i terminy

Wybierasz się za granicę? Jeśli Twoim celem jest kraj znajdujący się poza Unią Europejską lub strefą Schengen, może być Ci potrzebny paszport. Jak wyrobić paszport, gdzie złożyć wniosek i ile trwa wyrobienie dokumentu? W gąszczu wydatków związanych z podróżą ważne jest też to, ile kosztuje paszport dla dorosłego, a ile kosztuje wyrobienie paszportu dla dziecka. Odpowiedzi na te i inne pytania związane z paszportem znajdziesz w poniższym tekście.

Zacznijmy od tego, jakie kroki trzeba podjąć, aby zostać posiadaczem paszportu.

W przypadku osoby dorosłej wniosku o paszport nie pobierasz wcześniej z internetu ani nie wypełniasz samodzielnie w domu. Wniosek zostanie przygotowany w punkcie paszportowym na podstawie Twoich danych, a Ty potwierdzisz go podpisem. Wiele osób zastanawia się, ile zdjęć potrzebnych jest do paszportu. Tymczasem, wystarczy jedna kolorowa fotografia, zrobiona nie wcześniej niż 6 miesięcy przed złożeniem wniosku o wydanie paszportu. Takie zdjęcie możesz wykonać samodzielnie, jednak aby mieć pewność, że jest zgodne z wytycznymi, najbezpieczniej udać się do fotografa i powiedzieć, że potrzebujesz zdjęcia do paszportu.

Do listy dokumentów potrzebnych do wyrobienia paszportu dołącz potwierdzenie opłaty za paszport. Jeśli przysługuje Ci ulga na wydanie paszportu, koniecznie weź ze sobą dokument, który to potwierdzi. Oprócz tego urzędnik poprosi Cię o okazanie dowodu osobistego, a jeśli masz ważny paszport – również tego dokumentu.

W nietypowych sytuacjach będą Ci potrzebne dodatkowe dokumenty. Na przykład, jeśli Twoje nazwisko zostało zmienione za granicą, możesz zostać poproszony o skrócony odpis polskiego aktu małżeństwa lub inny dokument potwierdzający zmianę danych. Urzędnik będzie weryfikował wszystkie dokumenty i – jeśli będzie miał jakieś wątpliwości – może poprosić o dostarczenie innych, dodatkowych.

Przeczytaj również:
>> Do jakich krajów potrzebny jest paszport?
>> O czym pamiętać przed zagranicznymi wakacjami?

Jedyny rodzaj paszportu, o który można wnioskować online to paszport dla dziecka do 12. roku życia. To stosunkowo nowa usługa – weszła w życie 31 marca 2023 r. W przypadku dzieci konieczna jest zgoda obojga rodziców czy prawnych opiekunów na wydanie paszportu. Taką zgodę można wyrazić online albo osobiście w organie paszportowym.

O paszport dla dziecka (online) zawnioskujesz za pośrednictwem strony: https://www.gov.pl/web/gov/uzyskaj-paszport-dla-dziecka. By podpisać wniosek o paszport będzie potrzebny profil zaufany, e-dowód lub kwalifikowany podpis elektroniczny.

Złożyłeś już wniosek online o wyrobienie paszportu dla dziecka? By odebrać gotowy dokument, musisz stawić się z dzieckiem w wieku od 5 do 12 lat w punkcie paszportowym. Ten obowiązek nie dotyczy dzieci do lat 5. Przy odbiorze trzeba też okazać oryginały dokumentów, których skany zostały załączone do wniosku online, jeśli urząd tego wymaga.

Standardowa cena paszportu dla osoby dorosłej to 140 zł. Jednak to, ile wynosi opłata paszportowa, zależy od wieku, przysługujących ulg oraz sytuacji, w której składasz wniosek. Rabat 50% obowiązuje m.in. dla:

Z jeszcze większej ulgi, bo aż 75%, mogą skorzystać osoby uczące się do 25. roku życia oraz dzieci z niepełnosprawnością – w obu przypadkach osoby te muszą pochodzić z rodziny wielodzietnej, posiadającej Kartę Dużej Rodziny. Cena paszportu wynosi wtedy 35 zł dla osób od 12. roku życia, a w przypadku dzieci do 12. roku życia opłata może być jeszcze niższa.

Co ważne, ulgi nie sumują się, dlatego najlepiej udokumentować najkorzystniejszą z nich. Zniżki dla osób wymienionych wyżej mogą łączyć się z ulgą za wymianę paszportu przed upływem jego ważności, jeśli dokument wymieniasz:

O to, ile w takiej sytuacji zapłacisz, zapytaj w punkcie paszportowym lub sprawdź wysokość opłaty na stronie właściwego urzędu wojewódzkiego.

Są osoby, które za paszport nie zapłacą nic. Do takich osób należą m.in. te, które w dniu złożenia wniosku mają ukończone 70 lat,a także osoby mieszkające w zakładzie opiekuńczym lub domu pomocy społecznej albo korzystające z pomocy społecznej w formie zasiłków stałych, jeśli wyjeżdżają za granicę w celu długotrwałego leczenia lub w związku z koniecznością poddania się operacji. Bezpłatnie wyrobić paszport mogą również ci, którzy już mają swój dokument, jednak został on błędnie spersonalizowany, ma wadę techniczną albo zawiera niezgodności w danych, np. w imieniu, nazwisku czy dacie urodzenia. Ostatnią grupą zwolnioną z opłat są żołnierze wyznaczeni do pełnienia służby poza granicami państwa – z wyłączeniem żołnierzy zawodowych.

To też może Cię zainteresować:
>> Podróż autem za granicę – jakie dokumenty musisz mieć przy sobie?

Cena paszportu jest zależna od wieku dziecka. Aktualnie obowiązują dwa główne progi opłat:

W przypadku zmiany danych dziecka, wyglądu czy braku miejsca na stemple – podobnie jak w przypadku sytuacji z paszportem dla osoby dorosłej – może przysługiwać niższa opłata za wymianę dokumentu przed upływem jego ważności. Tak samo jak u dorosłych wygląda również kwestia podwyższonej opłaty za paszport zgubiony lub zniszczony z winy rodzica albo opiekuna.

Dzieci, które wyjeżdżają za granicę w związku z operacją lub długotrwałym leczeniem, a przebywają w domu pomocy społecznej czy zakładzie opiekuńczym, nie płacą za paszport w ogóle. Tak samo dzieje się w przypadku wymiany paszportu w związku z wadą techniczną dokumentu lub błędem w danych.

Osoby składające wniosek o wyrobienie paszportu zastanawiają się, ile trwa wyrobienie paszportu. Nic dziwnego. Zazwyczaj wyjazd za granicę – czy to w trybie służbowym, czy rekreacyjnym – jest planowany. Wyrabianie paszportu to ważny element na liście zadań do wykonania przed wyjazdem.

To, ile czeka się na paszport, zależy m.in. od miejsca złożenia wniosku i liczby spraw obsługiwanych w danym punkcie paszportowym. Zgodnie z informacjami Gov.pl dokument powinien być gotowy w ciągu około miesiąca od złożenia wniosku w Polsce. Jeśli składasz wniosek za granicą, w polskim konsulacie, może to potrwać dłużej – przewidywany termin poda urzędnik.

W praktyce paszport może być gotowy szybciej, ale nie warto planować wyjazdu na podstawie nieoficjalnych informacji z forów internetowych. Czas oczekiwania jest również uzależniony od pory roku – w okresie wakacyjnym może być więcej wniosków do rozpatrzenia, dlatego najlepiej złożyć dokumenty z odpowiednim wyprzedzeniem.

Paszport odbiera się osobiście w tym samym miejscu, w którym złożyło się wniosek oraz pozostałe dokumenty. Przy odbiorze trzeba okazać dotychczasowy paszport, jeśli był wydany, oraz zweryfikować dane zapisane w nowym dokumencie. Jeśli nie możesz tego zrobić sam, sprawdź w punkcie paszportowym, czy w Twojej sytuacji możliwy jest odbiór przez pełnomocnika i jakie pełnomocnictwo będzie wymagane. Zasady mogą zależeć od konkretnego przypadku, dlatego nie warto zakładać, że wystarczy zwykłe pisemne upoważnienie.

Wszystko zależy od tego, ile lat ma właściciel dokumentu. W przypadku dziecka do 12. roku życia paszport jest ważny 5 lat. Osoby od 12. roku życia mogą posługiwać się paszportem przez 10 lat. Zastanawiasz się, czy paszport jest jeszcze ważny?Jego status możesz sprawdzić na: https://www.gov.pl/web/gov/sprawdz-czy-paszport-jest-wazny.

Jak wyrobić nowy paszport? Należy postępować według kroków opisanych wyżej, czyli złożyć wniosek o paszport i przygotować wymagane dokumenty. Trzeba zabrać ze sobą dotychczas używany paszport, a przy odbiorze nowego dokumentu dotychczasowy paszport zostanie anulowany przez urzędnika.

Wyjazd zagraniczny nie zawsze da się zaplanować z wyprzedzeniem. W niektórych sytuacjach można złożyć wniosek o wydanie paszportu tymczasowego. Paszport w trybie pilnym można wyrobić w wyjątkowych i nagłych sytuacjach. Zalicza się do nich np. choroba czy pogrzeb osoby bliskiej, nagły przypadek zawodowy, a także sytuacja, gdy w wyniku tymczasowej przeszkody nie można pobrać odcisków palców, np. z powodu założonego gipsu.

O paszport tymczasowy można ubiegać się również za granicą, np. gdy dotychczasowy paszport utracił ważność, został zgubiony albo skradziony, a potrzebujesz dokumentu umożliwiającego powrót do kraju stałego pobytu. Wniosek o paszport tymczasowy można złożyć w dowolnie wybranym punkcie paszportowym w Polsce, a za granicą – w polskim konsulacie.

Nie jest określone, jaki jest czas oczekiwania na paszport tymczasowy – na stronie rządowej wskazano, że dokument będzie gotowy szybciej niż paszport biometryczny, możliwie najszybciej w danej sytuacji. To, ile trwa wyrobienie paszportu w trybie przyspieszonym, zależy m.in. od powodu złożenia wniosku, miejsca jego złożenia, liczby spraw w danym punkcie oraz konieczności weryfikacji dokumentów.

Ważne: paszport tymczasowy ma krótszy termin ważności niż paszport biometryczny. Przed podróżą sprawdź też wymagania kraju docelowego, ponieważ niektóre państwa mogą nie wpuścić Cię na swoje terytorium z paszportem tymczasowym.

Od kwietnia 2023 r. paszport tymczasowy od ręki można uzyskać w specjalnym punkcie na Lotnisku Chopina w Warszawie. Obecnie szybki paszport tymczasowy można wyrobić także w wybranych punktach na innych lotniskach w Polsce, dlatego przed podróżą warto sprawdzić aktualną listę lokalizacji na Gov.pl.

Taki dokument można otrzymać m.in. wtedy, gdy utraciłeś lub zapomniałeś zabrać potrzebny dokument, Twój paszport lub dowód stracił ważność albo złożyłeś wniosek o paszport biometryczny, ale nie odebrałeś jeszcze gotowego dokumentu.

Warunkiem jest posiadanie ważnego biletu lotniczego. Za dokument zapłacisz kartą, a opłata wynosi 30 zł. W punkcie złożysz wniosek, w razie potrzeby wykonasz zdjęcie i otrzymasz dokument wymagany do wylotu. Co ważne, taki paszport tymczasowy jest ważny tylko tyle czasu, ile jest to uzasadnione – maksymalnie 365 dni.

Podsumujmy, czym różni się paszport biometryczny od paszportu tymczasowego? Różnice przedstawia poniższa tabela.

Jeśli planujesz podróż za granicę, to paszport i bagaż nie są jedynymi sprawami, o które trzeba zadbać. Warto też postawić na dobre ubezpieczenie turystyczne, dopasowane do wyjazdu i aktywności. Jeśli leciesz samolotem, warto na przykład rozważyć ubezpieczenie bagażu. Jeśli podróżujesz za granicę z zamiarem odbywania wycieczek górskich, zwróć uwagę na ubezpieczenie kosztów ratownictwa. A jeśli będziesz przebywał w kraju bez znajomości lokalnego języka, polecamy wykupienie assistance w podróży – na specjalnej infolinii uzyskasz wtedy wsparcie w języku polskim i rozwiążesz palące problemy.

Szukasz ubezpieczenia na podróż? Sprawdź propozycje od CUK! Skorzystaj z kalkulatora ubezpieczeń turystycznych, porównaj oferty różnych towarzystw i wybierz polisę dopasowaną do swojego wyjazdu. Możesz też zadzwonić na infolinię lub odwiedzić nas w placówce.

Zobacz także:
>> EKUZ a ubezpieczenie turystyczne – co wybrać?
>> Czy warto kupić ubezpieczenie turystyczne?